فراوانی مقاومت دارویی باکتری‌های ایزوله شده از عفونت زخم در بیمارستان امام خمینی اردبیل

نوع مقاله : مقاله اصیل / تحقیقاتی

نویسندگان

1 گروه باکتری شناسی، انستیتوپاستور ایران، تهران، ایران

2 کمیته تحقیقات دانشجویی، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی اردبیل، اردبیل، ایران.

3 گروه میکروب‌شناسی، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی اردبیل، اردبیل، ایران.

چکیده
مقدمه: در سال‌های اخیر، افزایش شیوع باکتری‌های مقاوم به آنتی‌بیوتیک، به‌ویژه در بیمارستان‌ها، به یک چالش جدی تبدیل شده است. ظهور مقاومت‌های دارویی در پاتوژن‌های عامل عفونت‌های زخم باعث افزایش مدت زمان بستری و عوارض شدید درمان در بیماران می‌شود. به همین دلیل این مطالعه با هدف بررسی فراوانی مقاومت آنتی بیوتیکی باکتری‌های عامل عفونت‌های زخم جدا شده از بیماران بستری در بیمارستان امام خمینی اردبیل انجام شد.
روش: نمونه‌های مربوط به زخم با استفاده از سواب استریل از بیماران بستری در بیمارستان امام خمینی اردبیل جمع‌آوری شد. نمونه‌های بیماران روی محیط‌های بلاد آگار و مک‌کانکی آگار کشت داده شدند و سپس ایزوله های باکتریایی با استفاده از رنگ‌آمیزی گرم و آزمایش‌های بیوشیمیایی استاندارد شناسایی گردیدند. آزمون حساسیت آنتی‌بیوتیکی برای ایزوله های باکتریایی با روش دیسک دیفیوژن و مطابق با جدیدترین دستورالعمل‌های مؤسسه استانداردهای بالینی و آزمایشگاهی (CLSI) انجام شد.
یافته ها: در مجموع ۹ گونه باکتری از ۹۴ نمونه زخم (شامل جراحت، سوختگی و آسیت) جداسازی شد. بیشترین فراوانی مربوط به کلبسیلا پنومونیه (5/%25) بود. در نمونه‌های زخم سوختگی، سودوموناس آئروژینوزا و در نمونه‌های آسیت، اشرشیا کلی بیشترین فراوانی را داشتند. بررسی نتایج تست حساسیت آنتی‌بیوتیکی نشان داد باکتری استافیلوکوکوس اورئوس بیشترین مقاومت را نسبت به پنی‌سیلین (%100) نشان داد. در میان باکتری‌های استافیلوکوکوس کواگولاز منفی نیز بیشترین مقاومت نسبت به پنی‌سیلین (%100) و حساسیت کامل نسبت به سفپیم مشاهده شد. باکتری کلبسیلا پنومونیه مقاومت کامل نسبت به آمپی‌سیلین (%100) داشت. گونه‌های اشرشیا کلی مقاومت بالایی نسبت به آمپی‌سیلین (3/%93) داشتند. آسینتوباکتر بومانی مقاومت 100 درصدی نسبت به سفالوسپورین‌های نسل اول و دوم داشت. باکتری انتروباکتر آئروژنز در برابر بیشتر آنتی‌بیوتیک‌ها از جمله ایمی‌پنم، مروپنم، سفپیم و سیپروفلوکساسین حساسیت کامل نشان داد و تنها در برابر داکسی‌سایکلین مقاومت %100 داشت. گونه‌های انتروکوکوس نیز مقاومت بالایی نسبت به داکسی‌سایکلین داشتند. در نهایت، باکتری پروتئوس میرابیلیس مقاومت کامل نسبت به سفوکسیتین، سفوتاکسیم، سیپروفلوکساسین، سفازولین و آمپی‌سیلین نشان داد. بیشترین فراوانی سویه‌های مقاوم به چند دارو در گونه‌های آسینتوباکتر بومانی (100%) و کلبسیلا پنومونیه (1/79%) مشاهده شد.
نتیجه گیری: یافته‌های مطالعه حاضر نشان داد که کلبسیلا پنومونیه، در میان باکتری های گرم منفی، و استافیلوکوکس اورئوس، در میان باکتری های گرم مثبت، شایع‌ترین عوامل باکتریایی جدا شده از کشت نمونه‌های زخم بیماران مراجعه کننده به بیمارستان امام خمینی اردبیل در سال 1404 بودند. همچنین، سطح بالایی از مقاومت چنددارویی در همه باکتری های ایزوله شده از عفونت های زخم مشاهده شد. این نتایج بر اهمیت پایش مستمر الگوهای مقاومت میکروبی، اجرای دقیق برنامه‌های کنترل عفونت و مصرف منطقی آنتی‌بیوتیک‌ها تأکید دارد.

کلیدواژه‌ها